Categories: KURIOZITETE

Lumi që mbante flori, historia 170 vjeçare në Kaliforni

Kjo ngjarje ka ndodhur në Kaliforni në mesin e shekullit të 19-të.


Në luginën e lumit Sakramento, një fermer i ardhur nga Zvicra kishte ndërtuar një shtëpi të bukur. Ai quhej Xhon Satter. Fermeri ishte punëtor i madh dhe rreth e qark ndërtoi dyqane e punësoi njerëz.

Ndër të tjera Xhoni mendoi të ndërtonte edhe një mulli. Ai punësoi për këtë një djale të ri të quajtur Xhejms Marshall.
Ishte Janari i vitit 1848. Një ditë prej ditësh Xhejmsi duke punuar buzë lumit vuri re në ujë disa copëza të vogla metali të shëndritshëm. Ai zhyti dorën i mori ato prej andej dhe ia tregoi ndihmësit të tij.

Ditën tjetër ndodhi e njejta gjë. Atëherë ai i mblodhi copëzat e ndritshme dhe shkoi tek zotëria i tij, Xhoni. Të dy burrat vështruan me kujdes dhe e testuan metalin e ndritshëm e arritën në përfundimin që ishte flori. Vendosën ta mbanin të fshehur këtë sekret derisa të përfundonte ndërtimi i mullirit.

Por merret me mend që një sekret i tillë ishte vështirë të mbahej. Një ditë në rrugët e San Franciskos u duk një burrë që mbante në dorë një shishkë të vogël. Duke e tundur dorën lart ai thërriste: Flori! Flori nga lumi Amerikan! Kur njerëzit dëgjuan atë thirrje u turrën drejt luginës së Sakramentos. Tregëtarët mbyllën dyqanet. Detarët me t’iu afruar Kalifornisë braktisnin anijet. Fermerët harruan fermat. Gazetat e San Francikos s’u shtypën se u ikën punëtorët. Ferma e Xhon Satër në luginën e lumit Sakramento u shkatërrua.

Njerëzit kthyen përmbys gjithë bregun e lumit duke gërmuar për të gjetur flori. Jo
vetëm kaq, por ata rrëmbyen çdo gjë që mundën nga prona e Xhon Satën e nuk pyetën fare për të drejtat e tij.
Brënda pak muajve lajmi i gjetjes së floririt në lumin e Sakramentos u shpërnda në të tërë shtetet e Amerikës. Në vitin 1849 vërshimi i njerëzve për atje ishte i jashtëzakonshëm. Njerëzit që niseshin për të kërkuar floririn u quajtën 49-shat. Kishte tri rrugë nëpërmjet të
cilave mund të arrihej në luginën e lumit.Lexo edhe : Situata në Kavajë/ Lleshaj-qytetarëve: Shtyni planet e udhëtimit ose prisni në fshatrat afër

E para qe me anije. Ky ishte një udhëtim i gjatë dhe i vështirë. Më e shpejta anije mund të
mbrrinte në San Francisko nga Nju Jorku për 90 ditë. Disa të tjerë merrnin nga Panamaja në Pacifik.

Njerëzit që udhëtonin me kuaj, shpesh binin në pritat e indianëve e vriteshin. Shumë vdisnin nga etja. Por madje as frika nga vdekja nuk i bëri 49-shat të zmbrapseshin. Për të porsaardhurit ngriheshin tenda. Popullsia në Kaliforni vetëm atë vit u rrit nga 6 mijë banorë në 85 mijë. Numri i ardhurve u shtua kaq shumë sa që ishte e mjaftueshme për të
formuar një shtet. Qytetarët e Kalifornisë mbajtën një mbledhje në Monterey në 1849 dhe shkruan kushtetutën e tyre ku deklaruan se në shtetin e Kalifornise skllavëria ishte e paligjshme.

Edhe një herë amerikanët treguan se ishin të aftë për vetqeverisje. Kalifornia kërkoi të hynte në Union ( t’i bashkohej SHBA). Pas një debati në kongresin amerikan Kalifornia hyri në union si shtet i lirë, pa skllevër.

Jeta në Kaliforni u bë interesante. Çmimet u rritën në qiell. Të pirët e kumari u bënë të zakonshëm. Policia nuk ishte në gjëndje të ushtronte detyrën. Së fundi vetë qytetarët e morën në dorë situatën duke krijuar disa komitete që u quajtën “Komitete të Vigjilencës.”
Me kalimin e viteve Kalifornia u bë një shtet në lulzim. (Marre nga libri im “Udhetim ne Historine e Amerikes”.2003.2006.2013./Fjala/InforCulture.info


In For Culture

Recent Posts

Porosia e letrarit malazez për popullin serb: “Shala nuk i dorëzon armët pa lënë kokat, dhe as kokat pa armët.”

SI TË DALËSH FITIMTAR ME SHQIPTARËT… Mark Milani ose Mark Miljanovi (1833-1901) ishte një ushtarak…

14 hours ago

Kisha e vjetër që u ruajt nga myslimanët

Në fshatin “Hysaj” në Gruemirë të Malësisë së Madhe ndodhen rrënojat e një kishe 600-vjeçare.…

14 hours ago

Familja patriotike e Mark Dedës në Berishë të Pukës

Mark Deda ishte kryefamiljari i kësaj familje i lindur më 1840. Ai ishte i martuar…

15 hours ago

Propozimi amerikan në ’45: Shqipëria të japë Shkodrën e të marrë Kosovën…

“Shqipëria të marrë pjesë nga Jugosllavia e Jugut me popullsi shqiptare dhe ta kompensojë atë…

2 days ago

Ide për shkrepje fotografish kreative (FOTO)

Fotografitë, si në letër e po ashtu edhe digjitale mund të shkatërrohen. Por emocionet dhe…

2 days ago

Stela e ushtarit ilir Bato nga Kaliqani i Istogut

Shkruan: Haxhi Mehmetaj Nga ky mbishkrim kuptojmë që kemi të bëjmë më një monument varri…

3 days ago