Historia e Bengalit, rajon që sot përfshin pjesën më të madhe të Bangladeshit, mbetet një nga shembujt më të njohur të pasojave të sundimit kolonial britanik. Nga viti 1757 deri në vitin 1947, rajoni ishte nën kontrollin e Perandorisë Britanike, periudhë gjatë së cilës miliona banorë u përballën me varfëri, uri dhe shfrytëzim ekonomik.
Historianët vlerësojnë se kolonializmi në Bengal nuk u kufizua vetëm në pushtimin ushtarak, por u shoqërua edhe me politika ekonomike që favorizonin interesat e metropolit britanik në dëm të popullsisë lokale. Një nga ngjarjet më tragjike të asaj kohe ishte uria e madhe e vitit 1943, e cila shkaktoi vdekjen e miliona njerëzve dhe la pasoja të thella sociale e ekonomike.
Vëzhguesit theksojnë se, megjithëse epoka e perandorive koloniale ka përfunduar, format e shfrytëzimit vazhdojnë të jenë të pranishme në pjesë të ndryshme të botës. Në disa vende të Lindjes së Mesme, Afrikës dhe rajoneve të tjera, punëtorët migrantë dhe komunitetet e varfra vazhdojnë të përballen me kushte të vështira jetese dhe trajtim jo dinjitoz.
Sipas analistëve, mungesa e drejtësisë sociale dhe vendosja e fitimit ekonomik mbi dinjitetin njerëzor rrezikojnë të riprodhojnë padrejtësitë e së kaluarës në forma të reja. Ata vlerësojnë se ndryshojnë aktorët dhe rrethanat historike, por logjika e shfrytëzimit mbetet e njëjtë kur interesat ekonomike mbizotërojnë mbi të drejtat e njeriut.
Mesazhi kryesor që përcjell historia e Bengalit është nevoja që e kaluara të shërbejë si mësim për të ardhmen. Studiuesit theksojnë se asnjë shoqëri nuk mund të konsiderohet plotësisht e qytetëruar nëse prosperiteti i saj ndërtohet mbi varfërinë, poshtërimin dhe vuajtjen e të tjerëve.


