Pak njerëz e dinë se shtëpia historike ku u mbajt Kongresi i Manastirit në vitin 1908 – ngjarja që unifikoi alfabetin e gjuhës shqipe – ishte në pronësi të një figure të rëndësishme të Rilindjes Kombëtare: Fehim bej Zavalani.
Kush ishte Fehim bej Zavalani?
Fehim bej Zavalani (1859–1935) ishte një intelektual, publicist dhe atdhetar i shquar nga Zavalina e Librazhdit. Ai vinte nga një familje e njohur patriotësh dhe kontribuoi në mënyrë të vazhdueshme për afirmimin e gjuhës dhe identitetit shqiptar, si dhe për organizimin e çështjes kombëtare në fillim të shekullit XX.
Shtëpia e tij – vendi ku u vendos fati i alfabetit shqip
Shtëpia e Fehim bej Zavalanit në Manastir shërbeu si seli e shoqërisë “Bashkimi”, një prej qendrave më të gjalla kulturore të kohës. Pikërisht aty, nga 14 deri më 22 nëntor 1908, u mbajtën seancat kryesore të Kongresit të Manastirit, ku delegatë nga të gjitha trevat shqiptare vendosën alfabetin e përbashkët të shqipes me bazë latine.
Fehim bej Zavalani ishte jo vetëm pronar i objektit, por edhe organizues dhe mikpritës i punimeve, duke mbajtur fjalimin hyrës të kongresit. Shtëpia e tij u shndërrua në qendrën kryesore të vendimeve që sot përcaktojnë standardin e gjuhës sonë.
Pse kishte rëndësi kjo pronë?
Ndërtesa e Zavalanit u bë simbol i bashkimit kulturor dhe shpirtëror të shqiptarëve. Vendimet që dolën prej saj hodhën themelet e gjuhës moderne shqipe dhe i dhanë fund përdorimit të alfabeteve të ndryshme që e pengonin arsimin, botimet dhe komunikimin e përbashkët.
Trashëgimia e tij
Fehim bej Zavalani kujtohet sot si një personalitet i kulturës shqiptare, ndërsa shtëpia e tij në Manastir mbetet vendi ku lindi alfabeti shqip – gur themeli i identitetit kombëtar.
FOTO:
/kohanews
Personat e moshuar që gëzojnë shëndet të mirë nuk duhet të përdorin aspirinë në…
Pas lindjes së foshnjes më së miri është që të filloni ta mësoni ta…
Shumë nga ne njohin dikë që duket sikur nuk sëmuret kurrë. Ndoshta është pastor…
Balë Alia, i vrarë në vitin 1884, ishte një udhëheqës shqiptar dhe kampion dhe hero…
Mbajtja e nivelit të sheqerit në gjak brenda kufijve normalë është një nga aspektet më…
Në peizazhin e historiografisë së shekullit të 19-të, vepra e avokatit Pietro Chiara, “L’Albania” (1869), qëndron…