Kur Noli përkthente poezinë ‘Korbi’ të Edgar Allan Poe

Ky përkthim i poezisë ‘KORBI’ të Edgar Allan Poe, vjen në krah të përkthimit të Fan Nolit, përkthimi i atij Noli që ne e mbajmë për legjendar.

 

Unë e shijoj këtë përkthim më poshtë, perkthim kaq të lirshëm e të derdhur në një shqipe të bukur, përkthim te miku Lea, Achileas Garos

Edgar Allan Poe:

Korbi

Dymbëdhjetë ora tregonte, mesnatë qënkej porsi sonte,

si përherë dreqi më çonte në ato të lashtat fletë.

Kur i humbur në dremitje mu bë ndjeva një trokitje

se dikush derës i binte, me një druajtje të lehtë.

Ndonjë mik do jetë, mendova, ndaj troket e rri e pret,

ndryshe s’ ka se si të jetë.

Ah, s’ u thashë që binte borë, bënte ngricë, ishte dhjetor,

e në vatër prush’ i gjorë, lodërzonte si vegim.

Nata trurin ma trazonte, shpresë e marrë më ngushëllonte,

se do gjeja nëpër libra prapë Lenorën, shpirtin tim.

Vajzën, që tani veç ëngjëjt e qarkojnë me adhurim

e këtu la veç trishtim.

U drodh perdja prej mëndafshi, befas më përfshiu afshi,

oh, uroj që mos e pafshi, llahtarinë kur të mbërthen,

e me zë të lartë po flisja, frikën doja të degdisja,

-Vizitor do jetë, i vonët, që dot zilen nuk e gjen,

i pa gjumë si puna ime, që për muhabet po vjen.

Po, kjo është or derdimen!-

Shpirti fort m’ u gjallërua, rrahj’ e zemrës m’ u qetua.

-Mik, bërtita, burrë a grua, kërkoj ndjesë që po vonoj.

Nëpër libra isha zhytur, ndoshta gjysëm i dremitur,

nuk dëgjova ashtu mbytur tek trokisnit kësisoj.-

Me nxitim e hapa derën e ngrë sytë që të shikoj,

po veç natës gjë s’ dëgjoj.

Errësirën me sy shpoja, i ngurosur belbëzoja,

s’ është çudi që mu mor goja tek mendoja s’di se çfarë.

Qetësia më qarkonte ndërsa ora po kalonte,

kur një zë si të më zgjonte: – Lenorë! – thirri me të qarë.

-Leonorë! – klitha pa dashje, por ma ktheu jehona zvarrë,

dhe unë, mbeta si qyqar.

Kthehem brënda i mërzitur, shpirt trazuar i drobitur,

ndërkohë vesh’ i raskapitur zë e ndjen trokitje prapë.

-Oh, trokasin në dritare, si s’ më vajti mendja fare,

haj ta zgjidh tërë këtë marre, desh u bëra për sevap,

s’ i duroj më k’ to mistere, mos përto e shko një vrap,

mos fryn era nëpër natë.

Hap kanatin e penxheres e mbetem pa zë, o njërës,

tek vështroj ngjitur pas derës, si një korb hyn në sallon.

Kortezia nuk i duhet, e nga unë fare nuk druhet,

thuaj se kurgjë nuk luhet, ku të prëhet veç kërkon.

E mbërthehet përmbi bustin e Paladës që ndriçon.

Rri aty e më vështron.

E po u çlirova, qesha, mushkëritë me ajër ngjesha,

nga gjoksi më iku pesha, mora veten, domosdo!

-Or mik, kur ta prenë qeleshen, të përbuzën, të përqeshën,

zog që mbrojte perëndeshën, nëpër terr tani ç’ farë do,

po ke emër, jam i ngeshëm, pa ma thuaj, ma trego!

E më gjegjet! – Kurrë më, jo!

Batuta në buzë më ngriu, sa dëgjova zë njeriu,

se kur foli pendëziu, mbeta pezull, pa mendo!

Se vërtet ndodh mrekullia, e gojëshqyer nga habia,

këtë natë me sytë e mia, rri e shoh, në daç beso,

përmbi supet e Paladës korbi fol e unë dëgjo,

tek më çirret: – Kurrë më, jo!

Ndoshta thotë emrin e tija, thashë me vete, nga ta dija,

 

a ndoshta e ka nga pija, ngatërron atë ç’ ka do.

Por ai nga busti s’ luan, ngjan sikur në mendje bluan,

e qetësoj: – sakën se vuan, paskam vend, mos u rëndo,

në agim sapo të nisesh, udhë të mbarë e na kujto!

Më përgjigjet! – Kurrë më, jo!

Të vërtetën, u tmerrova për së dyti, kur dëgjova,

-por kaq vetëm di, mendova, dhe e thotë sido kudo.

Ndoshta një nga ish pronarët vdiq e ky dëgjoi të qarët,

kur e vajtonin qyqarët, e si brengë që shkon ngado,

iu rrënjos në shpirt të gjorit, bëjnë vaki edhe këto,

e i mbeti: – Kurrë më, jo!

Pa iu shmanga pikëllimit, thashë ti jap udhë mirëkuptimit,

vë karriken karshi trimit, e i them vetes: fillo!

Po sa bëj të ulem shtruar, mendja një të fluturuar

e më thotë fort e dyzuar, përqëndroju!.. pa mendo!

Ky refren i dëshpëruar pse të ndjek ty vallë, ngado?

Pse thotë korbi : – Kurrë më, jo?!

Eshtë mister, është gjë a gjëzë, a mesazh nga vdekj’ e zezë?

Errësohem si varrezë, tek e ndjek turbull me vrik

edhe kthej kokën papritur, tek jasteku i saj i ndritur,

me një ngashërim të mbytur, një gulçim që ngec në grykë,

mbi kadifen manushaqe lot i hidhur, dhembje thikë!

Therr kujtimi i saj, or mik!

Dhe atëhere ndjej rreth meje, erë livani në frymë reje,

një buçimë, gërhimë rrufeje më qarkon me tym hyjnor.

-O i mjerë, veten qetova, zënë e Zotit e dëgjova,

serafimë të çon si sprova të të mbajnë sonte përdorë,

ngrehu, nisu, bëju gati, harro zonjëzën Lenorë.

– Kurrë më, jo! – thotë ai horr.

-Hej profet, them i dalldisur, por sa je demon i stisur,

qe vetë djalli ka ujdisur të më vish ng’ ajo skëterrë,

e mbi tokën e shkretuar, të braktisur, të mjeruar,

në shtëpinë nga djajtë pushtuar, plot fantazma, hije, tmerr.

Do gjej tokën e premtuar, ngushëllim atje në ferr?

– Kurrë më, jo! – përgjigjen nxjerr.

-O profet, nxirë me katran, s’ di çfarë je, zog a shejtan!

Ti që errësirën çan, në të ftohtë e në thëllim,

në Eden në ato pyje, do ti shoh dy sytë si yje,

veç këtë sikur të dije, të ma thoje miku im,

virgjëreshën që veç ëngjëjt e rrethojnë me përdëllim?!

– Kurrë më, jo! – thotë me përçmim.

-Pa m’u zhduk, ik nga ke ardhur, m’u qërro ende pa zbardhur,

shpend i humbur e i mardhur, n’ atë ferr nga dole shko!

Asnjë pendë këtu mos mbetet, para se nata të tretet,

të të kenë përpirë tërmetet, e të shuhen dhe ato!

Ler Paladën e Athinës, të urren e nuk të do!

Dhe përgjigjia: – Kurrë më, jo!

Që at’herë, aty, mbërthyer, korb i zi e i urryer,

mbi mermerin i zhgërryer tek hyjnesha vezullon,

me shikim të turbulluar, hijë e tij e stërrmallkuar,

si lubi më ka pushtuar e më ndrydh, më shpartallon,

oh, ky shpirt i skllavëruar që nuk zgjidhet dot, gjëmon!

K’ tu do mbetet përgjithmonë!

 

Shqipëroi Arqile Garo. Janninë, shtator 2013.

Marrë nga profili personal i Sadik Bejkos