Ritualet funerale janë mënyra ku njerëzit tregojnë se sa të trishtuar janë dhe sa shumë u mungon dikush që ka vdekur. Këto rituale janë të rëndësishme sepse tregojnë se si kulturat dhe shoqëritë e ndryshme e trajtojnë vdekjen. Çdo vend ka mënyrën e vet të veçantë për të kryer këto rituale dhe disa prej tyre mund të jenë vërtet të çuditshme.
Varrimi qiellor
Varrimi qiellor, i njohur gjithashtu si ‘Varrimi i Qiellit’, është një ceremoni e veçantë që disa zona në Tibet e bëjnë kur dikush vdes. Ata besojnë se duke e lënë trupin jashtë për ta ngrënë zogjtë dhe kafshët, shpirti i personit mund të shkojë në parajsë. Ata mendojnë se kjo është një mënyrë për t’iu kthyer natyrës dhe për të lejuar që shpirti të jetë i lirë. Ata besojnë se është si plotësim i rrethit të jetës; duke u dhënë ushqim kafshëve dhe duke e lënë shpirtin e të vdekurit të shkojë në parajsë.
Famadihana
Famadihana është një mënyrë e veçantë për të varrosur njerëzit në Madagaskar. Në vend që t'i lënë të vdekurit përgjithmonë në tokë, ata shpesh i nxjerrin trupat nga varret dhe i veshin me rroba të reja. Ata kërcejnë dhe luajnë muzikë pranë varreve me këto trupa për t’i dekompozuar më shpejt dhe për t’i lënë shpirtrat e tyre të shkojnë në parajsë.
Varrimi në ujë
Varrimi në ujë është një mënyrë e veçantë për t’i thënë lamtumirë dikujt që ka ndërruar jetë. Në vend që të varrosen në tokë, trupi ose hiri i tyre vendosen në ujë si deti, lumi ose liqeni. Njerëzit e kanë bërë këtë për një kohë shumë të gjatë dhe është ende diçka që disa njerëz zgjedhin ta bëjnë sot, veçanërisht në vendet Nordike. Ka dy mënyra se si mund të ndodhë kjo: ose futet i gjithë trupi në një kuti të veçantë dhe vendoset në ujë, ose hiri shpërndahet në ujë.
Parakalimi në paradë i të vdekurve
Kur dikush i rëndësishëm ndërron jetë, në Varanasi, në Indi, bëjnë një paradë ku të gjithë marshojnë së bashku për të festuar jetën e personit që vdiq. Kjo paradë është një mënyrë që njerëzit të bashkohen dhe të kujtojnë të gjitha gjërat e mira që personi ka bërë në jetë. Parada mund të ndodhë në vende të ndryshme dhe mund të përmbajë gjëra të ndryshme si muzikë, vallëzim dhe njerëz të veshur me kostume argëtuese.
Kulla e Heshtjes
Në një fe të quajtur Zoroastrianism, ekziston një mënyrë e veçantë se si disa njerëz në Indi kujdesen për të dashurit e tyre të vdekur. Në vend që t’i varrosnin apo digjnin trupat e tyre, ata i vendosën në një vend të veçantë të quajtur Kulla e Heshtjes. Ata e bëjnë këtë sepse besojnë se zjarri dhe toka janë shumë të rëndësishme dhe varrosja ose djegia e një trupi do t’i bënte ato të pista. Ata mendojnë se zogj shkaba janë kafshë të veçanta që janë të pastra dhe të lira, kështu që ata ua lënë zogjve shkaba t’i hanë trupat e të vdekurve. Në këtë mënyrë, ata besojnë se trupat mund t’i kthehen natyrës dhe përjetësisë.
Rruaza të bukura nga hiri i të vdekurve
Në Korenë e Jugut, kur dikush vdes, trupi i tij shndërrohet në hi përmes djegjes. Në vend që të mbajnë hirin në një kuti, koreano-jugorët kanë gjetur një mënyrë të veçantë për të kujtuar të dashurit e tyre. Ata e kthejnë hirin në rruaza të bukura me ngjyra të ndryshme që shkëlqejnë. Njerëzit i vendosin këto rruaza në enë ose vazo të veçanta dhe i ekspozojnë në shtëpitë e tyre. Kjo e bën shtëpinë të duket bukur dhe gjithashtu mban të gjallë kujtimin e personit që ka ndërruar jetë. Në Korenë e Jugut, nuk ka shumë hapësirë për të varrosur trupat e të vdekurve, kështu që djegja është një zgjedhje mjaft e përdorur. Duke e kthyer hirin në rruaza të bukura, njerëzit kanë këto rruaza për të kujtuar të dashurit e tyre dhe gjithshtu ua përcjellin brezave të ardhshëm këto rruaza dhe këtë traditë mjaft domethënëse.
Ritualet e varrimit në Filipine
Në Filipine, komunitete të ndryshme kanë mënyra të ndryshme për t'u thënë lamtumirë të dashurve të tyre që kanë vdekur. Komuniteti Tinguian i vesh të vdekurit me rroba të bukura dhe i vendos në një karrige, ndonjëherë edhe duke u vënë një cigare të ndezur në gojë. Komuniteti Benguet mbulon sytë e të vdekurve me një shami dhe i vendos në një karrige para shtëpisë. Komuniteti Cebuano i vesh fëmijët me të kuqe kur shkojnë në funerale, sepse besojnë se kjo i ruan ata nga fantazmat. Në rajonin e Sagadës, praktikojnë varjen e arkivoleve në shkëmbinjë pasi besojnë se kjo ndihmon shpirtrat e të vdekurve të shkojnë në parajsë. Në Cavite, disa familje e varrosin personin e vdekur në një pemë të cilën përsoni i vdekur e ka zgjedhur vetë para se të vdiste.
Të gjitha këto rituale bëhen për të treguar respekt dhe nderim për njerëzit që kanë vdekur.
Festa e malit të Tomorit ku gërshtohet besimi pellazg me atë të bektashinjve dhe pretendimi…
Andronika Arianiti Komnena, e bija e princit Gjergj Arianiti dhe Maria Muzaka, u lind në…
SEJDO HARKA/ “Si mund t’i thuash bujkut, çfarë bëre, kur mbjell farën në arë? Sot fara…
Bujani në kryengritjet e Shqipërisë së Epërme (Kosovës) 1909 - 1910 Nga Hasan Mehmeti Kryengritjet…
Po e publikojm për studiuesit dhe historiografinë shqiptare një dokument nga gjuha e shkruar arbëreshe…
Mendoni ta lini duhanin? Ka tre mënyra kryesore që ju ndihmojnë të hiqni dorë nga…