Historianët tanë kanë probleme me emërvendet, përkatësisht me toponimet!

Ismet Azizi: Sa thonë se Kosova rrjedh nga “Zogu i Zi” dhe është emër sllav, po ashtu edhe për venbanimin Obiliq thonë se rrjeth nga fjala pasuri, e që kjo del të jetë fjalë po ashtu serbe, siç edhe po i bie se edhe Obliq është emër serb që vjen nga fjala serbe “obilno” i-e pasur.

Për dallim nga historianët, gjeografët i referohet akademikut kroat Josip Rogliq, mendimin e të cilit e përkrah edhe hartografi shqiptar Prof Dr. Muharrem Cërrabregu, i cili thot se shumica e emërvendeve apo toponime në gadishullin Ballkanik kan prejardhje nga ilirshtja , prej nga rrjedh edhe fjala Kosovë. Po ashtu këtë tezë të akademikut Rogliq e përkrah edhe ASHK, në botomin : Fjalori enciklopedik i Kosovës.

Enver Rexha: ” Emri gjeografik “Kosova” paraqitet tek pas betejës së vitit 1389. “Deri atëherë ky emër me një përjashtim të dyshimtë, asnjëherë nuk përmendet me emrin “Kosova”. Pas Betejës së Kosovës treva e Kosovës së sotme gjithherë thirret me emrin “Kosovë”.

Historiografia turke na ofron një të dhënë interesante sa i takon prejardhjes së emrit. Kjo historiografi na ofron variantin turk të prejardhjes së emrit “Kosova”. Enciklopedia turke emrin e shpjegon sipas emrit “Koh – soh – vah”, që është emër origjinal turk dhe do të thotë “fushë e mëllenjave”. Në gjuhën turke fjala “Kus” lexohet “Kosh” që do të thotë “mëllenjë”, derisa në turqishten e vjetër fjala “Kus” ka qenë adekuate për “mëllenjat”, ndërsa “ova” do të thotë “fushë”.

Duhet domosdo të theksohet se, vlen për ti veçuar vetëm autorët, të cilët emrin e vendit dhe prejardhjen, origjinën e nxjerrin nga emër vendi, vendbanimi, mali, kështjelle apo qyteti nga hapësira e territorit vendor, të cilët me punën e tyre arrijnë në përfundime që, emri ka origjinën nga gjuha ilire-latine, shqipe etj. Ndër autorët që veçohen në këtë drejtim, kisha për ti përmendur këta: Muharrem Carabregu, Skender Rizaj, Ejup Statovci, Avni Këpuska e Qazim Namani.

Fatkeqësisht, kemi dhe disa autorë shqiptar të cilët duke mos pasur dije të mjaftueshme, e ma merr mendja edhe duke qenë nën ndikimin dhe shkollën e historiografisë serbe, në punimet apo deklarimet e tyre rreth emrit te vendit, prejardhjen dhe etimologjinë e tij e shpjegojnë se rrjedh nga gjuha sllave. Për më keq, kemi dhe raste kur ndonjë i ashtuquajtur ‘’studiues’’ i joni, deklarohet dhe shpjegon se, emri “Kosova” për herë të parë në burimet historike përmendet apo shkruhet në trajtën “Kosovo”. Për këta ‘’studiues’’ as që e vlen të bëhet fjalë, le ti kanë në ndërgjegje ‘’dijet’’ e tyre, përfundon, Dr. sc. Enver Rexha.

Nga e gjithë kjo që paraqitëm, vlen për të komentuar më tutje dhe disa qëndrime shtesë që lidhen me prejardhjen e emrit. Kështu, nga literatura kuptojmë se, interpretimin e parë të emrit ‘’Kosova’’, e ka bërë akademiku kroat Josip Rogliç, i cili thotë se: ‘’ e tërë terminologjia gjeomorfologjike dhe emrat gjeografikë të Gadishullit Ilir janë të gjuhës ilire’’, duke ardhur dhe në përfundim që, terminologjia e emrit gjeografikë ‘’Kosova’’, i takon gjuhës ilire.