<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

‘’ Atje dilnin që natën, ndizeshin zjarre, i faleshin diellit, bëheshin kurbane e rite të tjera’’ – Festa e Kultit të Malit

(Festa e Kultit të Malit më 15 gusht ose në data të tjera të muajit qershor, korrik-gusht) /InforCulture.info

I vihet emri ‘’festa e malit’’ megjithëse në krahina të ndryshme nuk kishte të njëjtin emër. Diku kishte emrin e malit si ‘’Festa e Gjallicës’’, ‘’Festa e Runës’’, ‘’Festa e Tomorrit’’, ‘’Festa e Sarisalltëkut’’, e kështu me radhë. Si karakteristikë kryesore kishte pelegrinazhin në male, në vende që populli i quante ‘’të shenjta’’ e ku ishin gërmadhat e ndonjë kishe, xhamie, a të ndonjë ‘’varri të shenjtë’’ të bektashive. Atje dilnin që natën, ndizeshin zjarre, i faleshin diellit, bëheshin kurbane e rite të tjera, që ndonëse kishin veshje të feve monoteiste, më tepër bektashiane, në përmbajtjen e tyre kryesore ishin forma parakrishtere. Ato në fillim të shek. XX ishin ruajtur në forma të fosilizuara dhe lidhen me prodhimtarinë e pjellorinë, vetëm në mënyrë të tërthortë lidheshin me shëndetin, shërimin e të sëmurëve.

Këto festa më tëpër zhvilloheshin më 15 gusht apo afër kësaj date, pra lidheshin me Shën Mërin. Në ballkan, të tilla pelegrinazhe e festa në male e në vende të ngritura pranë altarësh pagane janë zhvilluar edhe tek Ilirët, Grekët e Trakasit e lashtë. Edhe Romakët e kishin një festë të tillë të pelegrimazhit në mes të gushtit. Në krahinën e Laciumit popullsia delte në kodra për të kremtuar Festën e Dianës, hyjni e bimësisë dhe blegtorisë, e gjuetisë. Pra, si rrjedhim, edhe këto festa, me sa duket, kanë të bëjnë, krahas kushtuar kultit të diellit, edhe me hyjni të gjahtarisë dhe blegtorisë.

Me sa duket si datë, 15 gushti është ndikim romak. Në Rumie të Krajës (Mal i Zi, pelegrinazhi bëhej Ditën e Rrëshajve (maj); në Bukanik e në Shën Ilia të Shpatit të Elbasanit bëhej në 20 korrik, Ditën e Shën Ilisë.

Shkëputur nga libir (Etnologjia e Shqiptarëve nga Mark Tirta) /InforCulture.info

postbck postbck

Recent Posts

Ardhja e mërgimtarëve në Kosovë, kjo është gjendja në pikat kufitare

    Qendra Kombëtare për Menaxhimin Kufitar ka publikuar të dhënat më të fundit mbi…

10 hours ago

A ndiheni jashtëzakonisht të lodhur? Ky mund të jetë një paralajmërim i trupit tuaj

    A ndiheni shpesh të rraskapitur pa ndonjë arsye të dukshme? Nëse lodhja po…

12 hours ago

Ky shtet ndalon shitjen e pijeve energjike për personat nën 18 vjeç

    Parlamenti i Kroacisë miratoi ndryshimet në Ligjin për Tregtinë, me të cilat u…

13 hours ago

Si të kurseni karburant gjatë drejtimit të veturës?

    Pasiguria globale, lufta e ShBA-ve dhe Izraelit kundër Iranit do të çojë në…

14 hours ago

Cili është dallimi mes dehidratimit dhe të qenit thjesht i etur?

    Shumë vende përfshirë edhe vendin tone po përballen me temperatura ekstreme derisa kërkohet…

14 hours ago