<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

SHQIPTARËT E UKRAHINËS, Gjuha dhe kultura

Studimi etnografik dhe gjuhësor i folësve të gjuhës shqipe në Ukrahinë, ka më shumë se një shekull histori. Gjatë shekullit XX, gjuha dhe kultura e këtij grupi të vogël emigrantësh, ngjalli rastësisht interesin e studiuesve që eksploronin rajonet shumetnike të Buzhakut dhe detit Azov.

Nga këta studiues është grumbulluar një sasi e konsiderueshme informacioni, që na lejon të gjykojmë të kaluarën dhe të tashmen e këtij grupi etnik dhe të japim një ide mbi evolucionin e dialektit të shqiptarëve të Ukrahinës, në një situatë të kontakteve intensive me gjuhë dhe dialekte të tjera.
Materialet e para etnografike dhe gjuhësore midis shqiptarëve të Ukrahinës u mblodhën nga filologu-sllavist dhe historiani Nikolai Derzhavin (1877-1953).

Studiuesi u njoh me shqiptarët në vitin 1910, kur Nikolai Derzhavin, duke studiuar gjuhën dhe kulturën e bullgarëve Besarabian, vizitoi koloninë shqiptare ne Karakurt. Më 1911, studiuesi arriti të punojë në fshatin Gammovka pranë detit Azov, në të cilën, përveç shqiptarëve, në atë kohë jetonin edhe gagauzet dhe bullgarët.

Puna kërkimore e Nikolai Derzhavin kishte një karakter pionier, studiuesi ishte i interesuar për një gamë të gjerë çështjesh: kulturën tradicionale (ritet e cikleve të jetës dhe kalendarike), folklorin, demografinë, historinë etnike dhe natyrisht gjuhën e shqiptarëve të Ukrahinës.
Ka pasur studiues të ndryshëm, të cilët kanë bërë një punë të rëndësishme në studimin e shqiptarëve të Ukrahinës.

Në vitin 1949 fshatrat shqiptare pranë detit Azov u vizituan nga studiuesi shqiptar Selim Islami (1927-2001), i cili u interesua për dialektin arkaik të shqiptarëve. Sipas rezultateve të udhëtimit, së bashku me një përshkrim të shkurtër të tipareve kryesore dalluese të dialektit toskë në krahasim me dialektet e tjera, studiuesi botoi edhe një numër të vogël të teksteve dialektore të regjistruara nga ai.

Shënim: Të dhënat janë nxjerrë nga monografia “Ekspedita në detin Azov: Gjuha dhe kultura e shqiptarëve të Ukrahinës” me autor kryesor Aleksander Novik, dhe bashkautorë J. V. Bucatskaja, D. E. Ermolin, A. S. Dugushin, M. S. Morozov (grup autorësh). Ky studim i plotë mbi historinë, gjuhën dhe traditat e shqiptarëve të Ukrainës është vlerësuar me çmimin kombëtar vjetor 2017 nga Akademia e Shkencave të Shqipërisë.

“Vajza shqiptare me kostume kombëtare festive”, J. V. Ivanova – 1949 /Konica.al /InforCulture.info

postbck postbck

Leave a Comment
Share
Published by
postbck postbck
6 years ago

Recent Posts

Ushqimet që mbrojnë nga sëmundjet e zemrës

    Arteriet janë kanale, të cilat kanë një funksion shumë të rëndësishëm për zemrën,…

3 hours ago

Tri mënyra natyrale për të ulur tensionin

    Tensioni i lartë i gjakut është një problem shumë i përhapur shëndetësor.  …

5 hours ago

Platformë e re për mjekët shqiptarë jashtë vendit, aplikime online për t’iu bashkuar sistemit shëndetësor publik

  Ministria e Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale ka prezantuar një platformë të re online, e…

6 hours ago

Tetë vende nëntokësore që mund t’i vizitoni ende

    Shumica e qyteteve kanë disa atraksione turistike, si muze, vende historike dhe aktivitete…

10 hours ago

Gjenet mund të ndikojnë se kush preket nga kanceri, shkencëtarët zbulojnë një lidhje të re

    Për herë të parë, shkencëtarët kanë sjellë dëshmi se përbërja gjenetike e një…

1 day ago

Çfarë i ndodh tensionit të gjakut kur pini më shumë ujë?

    Marrja e mjaftueshme e ujit është thelbësore për shëndetin dhe është veçanërisht e…

1 day ago