<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>
Categories: HISTORI/ARKEOLOGJI

Zbulohet në Gjermani një “dorë artificiale” 600-vjeçare

 

Një skelet me dorë artificiale është gjetur pranë Mynihut . Proteza, prej hekuri, zëvendësoi katër gishtat e dorës që mungonin.
Pranë Mynihut, një grup arkeologësh gjermanë kanë zbuluar një skelet me një dorë protetike metalike që mund të jetë pothuajse 600 vjeç. Falë datimit të karbonit, studiuesit – shpjegojnë ata në një raport shkencor – ishin në gjendje të vlerësonin se njeriu vdiq midis viteve 1450 dhe 1620 dhe kur u varros ai ishte midis 30 dhe 50 vjeç. Proteza ishte prej hekuri dhe zëvendësoi katër gishtat e munguar. Në raport thuhet, megjithatë, se është e paqartë se si burri i humbi gishtat dhe si mund të ketë përdorur protezën.

GISHTAT LLAMARINE. Walter Irlinger, kreu i Departamentit të Konservimit në Zyrën Shtetërore të Bavarisë për Ruajtjen e Monumenteve, shpjegon: «Proteza e zbrazët në dorën e majtë zëvendësoi gishtin tregues, të mesit, unazën dhe gishtat e vegjël. Gishtat artificialë janë prej llamarine dhe të palëvizshëm.

Gishtat protezë janë ndërtuar paksa të lakuar, paralel me njëri-tjetrin. Proteza ndoshta ishte e lidhur në trungun e dorës”. Brenda protezës u gjet një material i ngjashëm me garzë, të cilin mbajtësi mund ta ketë përdorur për të zbutur veprimin e gjymtyrës artificiale në trungun e dorës.

Lexo edhe : Njerëzit më me humor kanë lindur në këto shenja të Horoskopit
MË KOMPLEKSE. Arkeologët gjetën skeletin në një varr pranë një kishe në Freising, afër Mynihut, Gjermani, e cila ishte skena e betejave të shumta ushtarake – duke përfshirë Luftën Tridhjetëvjeçare nga 1618 në 1648 – e cila çoi në një rritje të amputimeve dhe kërkesës për proteza. .

Ky lloj proteze duhet të ketë qenë mjaft i zakonshëm në atë kohë pasi arkeologët kanë zbuluar më parë rreth 50 proteza të ngjashme në Evropën Qendrore që datojnë nga mesjeta e vonë – afërsisht 1300-1500 – deri në periudhën e hershme moderne – rreth 1500-1800. Një nga më të avancuarit ishte veshur nga kalorësi gjerman i shekullit të 16-të, Götz von Berlichingen, i cili kishte humbur dorën e djathtë nga një goditje me top. Për të u ndërtua një protezë “e lëvizshme” dhe “teknikisht jashtëzakonisht komplekse”.

Lexo edhe : Zbuloni cilat janë ditët më të lira dhe të shtrenjta të javës për të fluturuar
ME I MOSHUARI . Sipas Bibliotekës Kombëtare të Mjekësisë, proteza më e vjetër është ajo e një gishti të vetëm, e cila është ndërtuar në Egjipt midis 2600 dhe 3400 vjet më parë. Ndërsa “këmba Capua”, një këmbë protetike e gjetur në Itali, daton rreth vitit 300 p.e.s.. Ajo u ndërtua prej bronzi dhe druri për një fisnik romak

admin admin

Recent Posts

Sa vapë mund të përballojë njeriu? Ekspertët shpjegojnë kur rreziku bëhet real

    Nga Donatella Zorzetto Vapa ekstreme po vendos në alarm mjekët. Ekziston një prag…

2 hours ago

A mund të zhduken vetë venat e zgjeruara? Çfarë duhet të dini para se të shfaqen komplikimet

    Rëndesa në këmbë, ënjtja rreth kyçeve dhe venat më të dukshme në mbrëmje…

2 hours ago

Vitamina e cila ju ndihmon t’i luftoni të dyja llojet e diabetit

    Marrja e një tablete vitaminë C dy herë në ditë mund të ndihmojë…

3 hours ago

Keni kujdes! Ja çfarë mund të shkaktojë sulm në tru

    Sulmi në tru ndodh kur furnizimi me gjak në një pjesë të trurit…

4 hours ago

Hudhra para gjumit: 5 përfitimet shëndetësore që i jep trupit

    Që në lashtësi, hudhra ka qenë aleate e njerëzimit kundër shumë sëmundjeve.  …

1 day ago

Nga dhimbja e gishtave deri te ndryshimi i zërit, 7 simptomat e kancerit të mushkërisë

    Kanceri i mushkërive është lloji i dytë i kancerit më i përhapur si…

1 day ago