MES LEGJENDES DHE SE VERTETES/ Si u bë testi i parë i shtatzënisë, më shumë se 3000 vite më parë?

Mes së vërtetës dhe legjendës, substancialisht diçka me rëndësi mbetej me patjetër. Testi i parë i shtatzënisë në histori u shkrua në një fletë papirusi më shumë se 3000 vjet më parë. Egjiptianët e lashtë kishin një mënyrë të çuditshme për të zbuluar nëse një grua mbante një fëmijë dhe për të përcaktuar nëse ishte një djalë apo një vajzë. Së pari, gruaja urinonte mbi një tas me fara elbi dhe gruri. Ajo i linte të ziheshin për disa ditë dhe më pas i mbillte në ara. Nëse elbi rritej i pari, ajo mbante një vajzë. Nëse ishte grurë, ajo mbante një djalë. Nëse asgjë nuk u rrit, ajo nuk ishte shtatzënë. Çuditërisht, në fakt kjo funksionoi. Edhe pse ndoshta nuk mund të përcaktonte gjininë, studiuesit zbuluan se testi mund të zbulonte shtatzënitë me një normë mbresëlënëse saktësie prej 70-85 për qind.

Egjiptianët e lashtë padyshim ishin në diçka, pasi testet moderne të shtatzënisë funksionojnë në të njëjtën mënyrë: ata zbulojnë një hormon në urinë. Por janë dashur ende mijëra vjet përparim shkencor për të na shtyrë nga urinimi i farave – dhe të presim një javë për të parë nëse ato mbijnë – në testet e shpejta dhe të përshtatshme të shtatzënisë që gjenden sot në të gjitha farmacitë, por pa mundur dot të përcaktojnë qoftë dhe hipotetikisht gjininë e bebit që po rritet në barkun e nënës.

Përgatitit: Albert Vataj