<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

Portreti i aktorit me maskë tragjike teatri nga Ulpiana

Haxhi MEHMETAJ

Skulptura e Ulpianës portretizon aktorin më maske tragjike teatri. Paraqet ekzemplarin më të realizuar artistik jo vetëm në Dardani por në Evropën juglindore. Është punuar në shek. III pas Krishti. Me gjasë ka qenë pjesë e përmendores së varrit të ndonjë aktori apo ka stolisur ndonjë godinë luksoze të Ulpianës. Në Memorien Veriore të Ulpianës janë zbuluar edhe pesë antefikse të zbukuruara më palmeta dhe maska tragjike e komike teatri, të cilat së bashku më portretin e aktorit janë dëshmi bukur të sigurta që Ulpiana kishte teatër..


Në vitin 1956 kur po behshin gërmime arkeologjike në Memorien Veriore të Ulpianës në mesin e skulpturave të plota u zbulua edhe një kokë e me lartësi 27.5cm, e skalitur në mermer cilësor të ngjyrës së përhimet.
Skulptori emri i te cilit ka mbetur anonim, ka skalitur portretin e një mashkulli në moshë të shtyrë, me flokë të rena në tepe të kokës, ballë të lartë, flokë të shkurtra anash, zgavra të mëdha e groteske të syve, të mbuluara me arkada të theksuara të vetullave. Kokrrat e syve, të cilat mungojnë, me gjasë kanë qenë të modeluara nga pasta e qelqit apo nga ndonjë material tjetër.


Në ballë janë skalitur tri rrudha të thela, një në mes të ballit dhe dy të vetullave. Goja e hapur përtej mase nga frika a tmerri gjithashtu është paraqitur me pamje groteske. Veshët janë dhëne të rregullt e simetrik, ndërsa mjekra e shkurtër më maje të mprehtë.


Tiparet e përshkruara të portretit janë karakteristikë e maskave antike tragjike të teatrit. Maskat tragjike dhe komike të teatrit, fillimisht u vunë në përdorim në Greqi në periudhën helenistike dhe u përhapen në Romë dhe në terë Perandorinë Romake në shekujt e parë pas Krishtit.


Skulptura e Ulpianës portretizon aktorin më maske tragjike teatri. Paraqet ekzemplarin më të realizuar artistik jo vetëm në Dardani por në Evropën juglindore. Është punuar në shek. III pas Krishti. Me gjasë ka qenë pjesë e përmendores së varrit të ndonjë aktori apo ka stolisur ndonjë godinë luksoze të Ulpianës. Në Memorien Veriore të Ulpianës janë zbuluar edhe pesë antefikse të zbukuruara më palmeta dhe maska tragjike e komike teatri, të cilat së bashku më portretin e aktorit janë dëshmi bukur të sigurta që Ulpiana kishte teatër.
.
Koka e aktorit nga Ulpiana ( Dizajni: Dukagjin Mehmetaj) /InforCulture.info

postbck postbck

Leave a Comment
Share
Published by
postbck postbck
5 years ago

Recent Posts

14 korrik 1284, përmendet për herë të parë gjuha shqipe: “Dëgjova një zë që thërriste në mal në gjuhën arbërore”

Jahja Drancolli Më 21 shkurt, me mbështetjen e UNESCO-s, festohet “Dita Ndërkombëtare e Gjuhës Amtare”…

47 minutes ago

Kuajt specialë, fisnikëria që vrapon nëpër shekuj

Nga stepat e Azisë te simbolet kombëtare të Turkmenistanit, historia e racave më të rralla…

1 hour ago

Këshillat që duhet t’i keni parasysh në iftar pas agjërimit gjatë ditës

Ramazani është një muaj i shenjtë gjatë të cilit njerëzit agjërojnë nga agimi deri në…

18 hours ago

Alibaba (Ali Ramë Spahiu) nga Vërbica e Gjilanit – simbol i sakrificës në frontet e largëta

Në fundin e shekullit XIX, Ballkani ishte në zjarr. Perandoria Osmane po lëkundej, Rusia po…

18 hours ago

Pse Flamuri ynë e ka shqiponjën me dy krerë?

Flamuri ynë kombëtar me shenjën e tij dalluese shqiponjën dykrenare ka një histori të lashtë…

1 day ago

Agjërimi në burg i Hafiz Sabri Koçit – Myftiut të parë të Shqipërisë pas komunizmit

21 Ramazana në burg Për shkak të bindjeve të tij fetare, Hafiz Sabri Koçi vuajti…

1 day ago