<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

Kështu vdekja e zezë e përgjysmoi Europën në shekullin e 14-të

Vdekja e Zezë ishte një epidemi e murtaja bubonike që ka shkatërruar Evropën në mesin e shekullit të 14-të, duke vrarë 60 për qind të llogaritur prej tërë popullsisë së Evropës. Dhe kjo u përhap frikshëm shpejt vetëm gjatë gjashtë viteve – si kjo GIF mahnitëse e tregon:


Epidemia origjinën e kishte në Kinë në 1334 dhe pastaj u përhap në perëndim përgjatë rrugëve tregtare nëpër Lindjen e Mesme. Por, Evropa ishte veçanërisht e ndjeshme ndaj një shpërthimi shkatërrues. Sipas historianit Ole Benedictow,Universitetit të Oslo shoqëria evropiane në atë kohë kishte krijuar kushtet për “moshën e artë të baktereve.” Dendësia e popullsisë dhe tregtia / udhëtimet ishin rritur në mënyrë dramatike, edhe udhëheqësit evropianë kishin pothuajse njohuri se si për ti kontrolluar shpërthimet.
Pra, kur tregtarët padashur sollën plagën bashkë me ta në Evropën juglindore dhe jugore nga Lindja e Mesme, ajo u përhap shpejt, duke vrarë një numër të madh të njerëzve në të gjithë Evropën.

Dhe ajo e bëri me të vërtetë, shumë e shumë të goditur të gjithë Evropën. Megjithëse harta sugjeron zonat përreth Milanos, Krakov, dhe kufirit Spanjë-Francë se ishin të pa prekura , kjo nuk është në fakt evërtetë e vërtetë. Është vetëm se në krahasim me shkatërrimin tronditës që ka vuajtur pjesa tjetër e Evropës, ato zonakanë përjetuar shumë më pak vdekje.

Por kjo nuk do të thotë se ata objektivisht pësuan një numër të vogël të vdekjeve: Sipas historianit Rutgers Robert Gottfried, norma e vdekjeve në Milano ishte “vetëm” 15 për qind, dhe “vetëm” rreth 25 për qind në Poloninë moderne. Me fjalë të tjera, pjesa tjetër e Evropës është goditur aq keq sa ka 15 për qind të popullsisë së humbur të qytetit tuaj nuk ka qenë edhe aq sa për të vënë një qytet në hartë.

Sipas Benedictow, Islanda dhe Finlanda janë “të vetmet rajone që, ne e dimë me siguri, se kanë shmangur vdekjen e Zezë për shkak se ata kishin popullata të vogla me kontakt minimal jashtë vendit.”

postbck postbck

Recent Posts

ADN-ja shqiptare dhe misteri i njerëzve të parë në Europë

ADN-ja SHQIPTARE DHE MISTERI I NJERËZVE TË PARË NË EUROPË (DOKUMENTAR) (Përkthimi në shqip i…

9 minutes ago

Dukagjini në historinë e kombit shqiptar: Nga Principata Mesjetare te qëndresa kombëtare dhe trashëgimia historike e Malësisë

Nga: Prof. Gjon Frani Ivezaj Dukagjini përbën një nga trevat më të lashta dhe më të…

6 hours ago

Pse krijohen kalcifikimet dhe në cilat pjesë të trupit shfaqen më shpesh

Kalcifikimi ndodh kur në trup grumbullohet kalcium në vende ku nuk duhet, si në inde…

23 hours ago

Disa rregulla për kafshët në Kanunin e Lekë Dukagjinit

Kanuni i Lekë Dukagjinit dhe rregullimi i marrëdhënieve me kafshët: një vështrim studimor Kanuni i…

24 hours ago

​37 vjet nga demonstratat kundër suprimimit të autonomisë së Kosovës

Më 23 mars të vitit 1989, në Kuvendin e Kosovës, u ndryshua Kushtetuta e vitit…

1 day ago

23 marsi 1989, dita kur Kosoves iu hoq autonomia me vote ne Kuvend

Më 23 mars 1989 ndodhi një nga momentet më të rënda politike në historinë moderne…

1 day ago