Admirali shqiptar osman që dërrmoi flotat evropiane

Murat Reis ishte admiral osman, i cili shërbeu në Marinën Osmane. Ai konsiderohet si një nga marinarët më të rëndësishëm të kusarëve barbarë.

 

 

Lindur në një familje shqiptare në Rodos ose në Shqipëri në 1534 ai filloi karrierën e tij kur u bashkua me ekuipazhin e Turgut Reisit (admiral osman) në një moshë shumë të re.

Ai gjithashtu luftoi përkrah Piri Reisit në disa ekspedita. Murat Reisi gjithashtu shoqëroi Hayredin Barbarosën në Konstandinopojë, ku u pritën nga Sulejman I dhe u emëruan për të marrë komandën e flotës osmane. Ndërsa në Konstandinopojë, Murat Reis mori pjesë në ndërtimin e anijeve të reja luftarake të arsenalit detar në Hornin e Artë.

Murat Reis mori pjesë në të gjitha fushatat e hershme detare të Turgut Reisit. Më 25 dhe 26 shtator 1538, ai u caktua me detyrën e parandalimit e zbarkimit të anijeve të Lidhjes së Shenjtë nën komandën e Andrea Dorias në Prevezë dhe Murat Reisi me sukses i largoi ata nga bregu.

Më 28 shtator, ai mori pjesë në përleshjen kryesore dhe luajti një rol të rëndësishëm në fitoren osmane në Betejën e Prevezës, ku luftoi së bashku me Turgut Reisin. Ai vazhdoi të shoqërojë Turgut Reisin derisa u caktua si komandant i flotës në Oqeanin Indian.

Në 1570, Murat Reis, në komandën e një flotë prej 25 galerash, u caktua me detyrën e pastrimit të zonës midis Kretës, Rodosit dhe Qipros për ndërtimin e rrethimit detar dhe pushtimin e Qipros.

Ai u caktua gjithashtu me detyrën e bllokimit të anijeve veneciane të bazuara në Kretë, duke lundruar në Qipro dhe duke ndihmuar forcat veneciane në atë ishull. Ai vazhdoi ta ushtronte këtë detyrë deri në dorëzimin përfundimtar të Famagustës, bastionin përfundimtar venecian në ishull.

Në 1585 ai udhëhoqi ekspeditën e parë të barbarëve kusarë në oqeanin Atlantik dhe kapur disa nga Ishujt Kanarie. Gjatë sulmeve ndër të tjera ai kapi guvernatorin spanjoll të Lanzarotëve, i cili më vonë u lirua.

 

Murat Reis u caktua më vonë me detyrën e kontrollit të rrugëve tregtare fitimprurëse midis Egjiptit dhe Anadollit, të cilat shpesh ishin bastisur nga Venedikasit, kalorësit francezë dhe maltezët.

Në vitin 1609, ai dëgjoi për praninë e një flote franko-malteze të përbërë prej dhjetë galerave, duke përfshirë edhe Galeona Rossa, një galion i madh i armatosur me 90 topa, i cili ishte i njohur midis Osmanëve si Ferri i Kuq nën komandën e një kalorësi të quajtur Fresine, jashtë ishullit të Qipros, dhe lundroi atje për t’u angazhuar.

Pas goditjes me sukses të anijeve armike me topë nga distanca të largëta dhe të afërta, ai dëmtoi rëndë Ferrin e Kuq dhe kapi anijen. Gjashtë prej dhjetë galerave u kapën, së bashku me 500 ushtarë në bordin e tyre, dhe gjithsej 160 topa dhe 2000 musketat që mbanin. Gjatë betejës Murat Reis u plagos rëndë. Në vitin 1638 ai mori pjesë në rrethimin e Vlorës, gjatë së cilës ai vdiq.

Referenca
1. Konstam, Angus (2008). Piracy: the complete history. Osprey Publishing. p. 89. ISBN 1-84603-240-7.

2. Wilson, Peter (2003). Pirate utopias: Moorish corsairs & European Renegadoes. Autonomedia. p. 41. ISBN 1-57027-158-5.

3. Muhaj, Ardian (26–29 September 2013). “Ottoman Corsairs in The Atlantic During the 16th Century: Murat Rais, The Albanian and The First Ottoman Expedition to The Canary Islands”. Uluslararasi Piri Reis ve Türk Denizcilik Tarihi Sempozyumu. Istanbul: 261–269.