Si filloi festimi i parë i ditëlindjes në histori?

 

Ditëlindjet festohen me shumë emocione në shumë kultura. Tortë, qirinj, veshje të bukura, familje, miq të ngushtë dhe dhurata shoqërojnë ditëlindjet. Është një nga ditët më të veçanta që shumë njerëz e presin me padurim. Dëshirat bëhen së bashku dhe bashkimi kujtohet. Pra, kur dhe si filloi kjo traditë e veçantë? Si u bënë pjesë e kësaj tradite qirinjtë, dekorimet dhe urimet? Le ta shqyrtojmë.

Ishte e pamundur të festoheshin ditëlindjet derisa të krijoheshin kalendarët. Megjithatë, edhe pse në kohët e lashta nuk mund të përcaktohej saktësisht ditëlindja, njerëzit e asaj kohe mund të kishin një ceremoni të vogël ose një lloj festimi. Njerëzit që jetonin në kohët e lashta i lidhnin ngjarjet që ndodhin me natyrën, si dielli, hëna dhe tranzicionet sezonale, me kohën. Sot, edhe pse nuk e mbajmë mend historinë e periudhës që jetojmë, mund t’i kujtojmë këto ditë duke thënë “binte shi” ose “koha ishte shumë ftohtë”. Në këtë mënyrë, udhëtimi mendor drejt së kaluarës bëhet më i lehtë. Në të kaluarën, ata ishin në gjendje të mbanin kujtime në mendjen e tyre në këtë mënyrë.

Festimet e ditëlindjeve filluan nga egjiptianët. Në atë kohë, faraonët egjiptianë besonin se ata shndërroheshin në perëndi gjatë kurorëzimit. Kjo ishte një traditë me rëndësi të madhe për egjiptianët, dhe shënimet e këtyre ceremonive u mbajtën në histori. Me pak fjalë, ajo që festohej dhe quhej e veçantë në ato kohë nuk ishte hapja e parë e syve të njeriut drejt botës, por ceremonia e kurorëzimit. Dhe, ishte po aq e rëndësishme sa ditëlindja e tyre aktuale. Po ta themi ndryshe, ajo ishte dita që Zoti lindi fizikisht për ta.Dhe kështu, dita kur lindi zoti ishte ditëlindja e tij.

Grekët ishin po aq të interesuar për perënditë dhe perëndeshat sa edhe egjiptianët. Grekët fillimisht përgatitën ëmbëlsira në formë hëne për Artemisën, perëndeshën e tyre të hënës, dhe në këtë mënyrë treguan mirënjohjen e tyre. Krahas ëmbëlsirave kanë përdorur edhe dekorime dhe qirinj. Qirinjtë përfaqësonin lutjen për ta. Urimet dhe lutjet e bëra para se të shuheshin qirinjtë iu përcollën Zotit. Me pak fjalë, grekët i shtuan dekorata dhe qirinj kësaj dite të veçantë që festonin egjiptianët.

Pra, si morën pjesë edhe njerëzit e “zakonshëm” në këtë ditë të veçantë, e cila festohej vetëm për njerëz të veçantë, si perëndesha? Romakët e lashtë ishin komuniteti i parë që ndërmori hapa në këtë drejtim. Bashkë me ta, tashmë qytetarët filluan të festojnë ditëlindjet e tyre me miqtë dhe familjarët e tyre. Mirëpo, në këtë drejtim u tregua edhe dominimi mashkullor, i cili ishte më i zakonshëm në atë kohë. Për një kohë të gjatë, vetëm burrat mund ta festonin këtë ditë.

Përveç nevojave ushqimore, shërbeheshin edhe ëmbëlsira që mund të konsideroheshin luksoze. Këto ëmbëlsira ishin ëmbëlsira të thjeshta që përmbanin fruta. Me kalimin e kohës, me rritjen e kreativitetit në ëmbëlsira, u rrit edhe madhështia e tavolinave të ditëlindjeve. Mundësia për pjesëmarrjen e grave në këtë çështje erdhi kur gratë u dëshmuan në shoqëri. Tani të gjithë ne e shoqërojmë këtë traditë, e cila u zhvillua në emër të egjiptianëve, me një emocion të madh.