Studimi: Pse kanceri po “bën kërdinë”

Faktorë të tillë si obeziteti dhe konsumi i alkoolit po kontribuojnë në një rritje alarmante të rasteve globale të kancerit tek të rinjtë, sugjerojnë rezultatet e studimit.

Shkencëtarët kanë vlerësuar se midis 1990 dhe 2019, ka pasur një rritje prej 79 për qind të rasteve të reja me kancer tek njerëzit nën moshën 50 vjeç. Një ekip nga Universiteti i Edinburgut dhe Fakulteti i Mjekësisë i Universitetit Zhejiang në Kinë analizuan të dhënat nga Studimi Global i Barrës së Sëmundjeve 2019 për 29 lloje kanceri në 204 vende dhe rajone.

Ata analizuan rastet e reja, vdekjet, rezultatet shëndetësore dhe faktorët e rrezikut tek njerëzit e moshës 14 deri në 49 vjeç, duke vlerësuar normën vjetore për çdo vit. Kishte 3.26 milionë diagnoza të reja të kancerit tek moshat nën 50 vjeç në vitin 2019, një rritje prej 79.1 për qind që nga viti 1990. Dhe vdekshmëria u rrit me 27.7 për qind.

Megjithëse gjenetika ndoshta luan një rol, shkencëtarët paralajmërojnë se “faktorët kryesorë të rrezikut për kancerin” janë duhani, konsumimi i alkoolit dhe një dietë e pasur me mish dhe kripë, por e varfër me fruta dhe qumësht, së bashku me mbipeshën, aktivitetin e ulët fizik dhe sheqerin e lartë në gjak.

Kanceri i gjirit zë peshën më të madhe të rasteve – 13.7 për 100 mijë persona, ndërsa rastet e kancerit të trakesë dhe prostatës po rriten më së shumti me përkatësisht 2.28 për qind dhe 2.23 për qind në vit. Megjithatë, rastet e kancerit të mëlçisë në moshën nën 50 vjeç po bien me 2.88 për qind çdo vit.

Rajonet me shkallën më të lartë të kancerit tek moshat nën 50 vjeç ishin Amerika e Veriut, Australazia dhe Evropa Perëndimore.

Autori i studimit, dr. Xue Li, nga Qendra për Shëndetin Global në Institutin Usher të Universitetit të Edinburgut, tha se kanceri tek moshat nën 50 vjeç në Mbretërinë e Bashkuar kishte një “prirje rritëse” nga viti 1990 deri në vitin 2010, por se “shkalla e përgjithshme e incidencës ka mbetur e qëndrueshme” që nga ajo kohë. 2010.. deri në vitin 2019.

“Fatmirësisht, shkalla vjetore e vdekjeve nga kanceri në këtë grupmoshë në MB po bie vazhdimisht, gjë që është një dëshmi e përpjekjeve të jashtëzakonshme në diagnostikimin dhe trajtimin e kancerit gjatë tre dekadave të fundit”, shtoi ajo.

Publikimi i studimit në revistën BMJ Oncology erdhi pasi organizata bamirëse Cancer Research UK pretendoi se përparimet në trajtimin e kancerit kishin ndihmuar në shpëtimin e 1.2 milion jetëve në MB që nga mesi i viteve 1980. /tesheshi.com/