<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

Dom Perinjo: Si u bë një murg francez, mbreti i shampanjës

Sot është një ndër shampanjat më të kërkuara, më prestigjioze dhe me historinë më të vjetër. E megjithatë, Dom Perinjo është emërtuar sipas një njeriu me origjinë modeste:Dom PierPerinjo, një murg benediktin që e revolucionarizoi prodhimin dhe cilësinë e shampanjës, në një epokë kur verërat e rajonit ishin kryesisht të kuqe.

Megjithëse shumë mite e vlerësojnë atë në mënyrë të rreme si shpikësi i shampanjës së gazuar, ai ishte në fakt pionier i shumë metodave që e përmirësuan prodhimin e saj. Në fund të jetës së tij, shampanja e Perinjo u vlerësua në të gjithë botën nga monarkët, sikurse ishteedhe mbreti francez Luigji XIV.

Por kush ishte Dom Pier Perinjo, dhe si e ndryshoi përgjithmonë historinë e prodhimit të shampanjës? Lindi në vitin 1638 në Shën Menhuld në rajonin francez të Shampanjës. Familja e tij përbëhej nga 8 fëmijë, ndërsa babai që ishte ndihmës i një gjykatësi vendas, kishte në pronësi disa vreshta.

Kur ishte 19 vjeç, Pier hyri në Urdhrin fetar Benediktin , fillimisht duke u shkolluar dhe duke shërbyer në Abacinë e Shën Vanës në Verdun. Në vitin 1668, ai u transferua në abacinë e   Hotvil afër qytetit Epernej, ku shërbeu si drejtues i kantinës së verës deri sa vdiq në vitin 1715.

Falë punës së tij të palodhur dhe novatore, abacia e dyfishoi madhësia e vreshtit, dhe e rriti  reputacionin e verë-bërësve të rajonit, sidomos për verërat e bardha. Perinjo ishte aq i respektuar, sa që pas vdekjes u varros në një pjesë të abacisë që zakonisht rezervohej vetëm për abatët.

Kur Perinjo mbërriti për herë të parë në abaci, verërat e këtij rajoni shmangej nga oborri mbretëror francez, pasi ato nuk ishin aq të forta dhe shumëngjyrëshe sa të tjerat e prodhuara në zona të tilla si Burgonja dhe Bordoja. Për më tepër, bota po përjetonte një epokë të vogël akullnajore, e cila e vështirësoi shumë prodhimin e verës.

Pavarësisht nga këto pengesa, Perinjo bëri shumë përmirësime në procesin e prodhimit të verës. Zhvillimet veçanërisht revolucionare përfshinin shpikjen e një mjeti të ri presues, që i dha mundësi të prodhonte një verë të bardhë edhe nga rrushi i zi, duke kuptuar më mirë ndikimin e klimës në prodhimin e verës, duke e rifutur përdorimin e tapës si një vulosje më efektive, dhe duke përdorur ‘verre anglais’ (qelqin anglez), që ishte më e fortë dhe më i aftë për të përballuar presionin.

Por Perinjo u bë më i njohur për përmirësimet e tij të mëdha në stilin e prodhimit të verës. Ky stil prodhimi u krijua kur prodhuesit e verës kuptuan se mund të krijoheshin flluska përmes një fermentimi dytësor në shishe, dhe se në kundërshtim me besimin e zakonshëm, kjo ishte diçka që i kënaqte njerëzit.

Por problemet lindnin çdo pranverë kur majaja aktivizohej sërish, duke krijuar shumë CO2 dhe duke shkaktuar shpërthimin e shisheve për shkak të presionit. Perinjo eksperimentoi se si të shmangeshin këto shpërthime, duke shmangur ri–fermentimin e verës në shishe.

Ai nisi të praktikojë vjeljen e rrushit kur koha ishte e freskët dhe përzierjen e tij përpara se t’i dërgonte për t’u shtypur. Po ashtu ai popullarizoi praktikimin e metodave të prodhimit të verës, duke përdorur proceset që ndodhin natyrshëm. Në fillim, Dom Perinjo u angazhua nëprodhimin e verërave brenda manastirit, për ta ndihmuar këtë të fundit të përballonte vështirësitë financiare.

Por shumë shpejt verërat e tij të bardha nisën të shiteshin deri në Paris dhe Londër. Fuçitë dërgoheshin me shpejtësi në kryeqytetin francez nëpërmjet lumit Marnë. Fama e tij u përhap me shpejtësi. Perinjo nisi t’i emërtonte shishet me emrin e tij. Verërat me emrin e tij shiteshin 2 herë më shumë sesa shampanjat e markave të tjera.

Ishte hera e parë që një verë ishte e identifikuar me prodhuesin e saj, dhe jo me një rajon apo urdhër fetar, dhe ishte një nga herët e para në historinë ekonomike, që një individ kishte përdorur me sukses emrin dhe personalitetin e tij në marketimin e një produkti.

Sot një mit ende i përhapur pretendon se Perinjo e shpiku shampanjën. Në fakt pija me flluska të artë që konsumojmë sot, u shpik nga një grua e njohur si Vejusha Kliko, që në vitet 1810, zhvilloi një teknikë për të balancuar procesin dytësor të fermentimit që është thelbësor për verërat e bardha nga rajoni i Shampanjës në Francë.

Sot, shampanja Dom Perinjo është pjesë e perandorisë “Moët Hennessy Louis Vuitton” qëzotërohet nga njeriu më i pasur të Francës, Bernar Arno. Ajo mbetet një nga shampanjat më të çmuara në botë, dhe thyen shpesh rekorde kur shitet në ankand. Relikët e Abacisë së Hotvilku Dom Perinjo kaloi pjesën më të madhe të jetës, janë pronë e “Moët & Chandon”. / bota.al

postbck postbck

Recent Posts

Ora Verore 2026: Kur ndryshon?

    Ora verore fillon të dielën e dytë të marsit dhe përfundon të dielën…

1 day ago

Tsipraku me bisht të gjatë/ Zogu i quajtur “Zana e borës” me foto të ëmbla në borë(Foto)

  Tsipraku me bisht të gjatë, i quajtur shpesh zana e borës ose shima-enaga në…

1 day ago

Statistikat e vrasjeve nga gjakmarrja në Shqipërinë e Veriut (1907)

  Në dekadën e parë të shekullit XX, studiuesi hungarez Baroni Nopcsa udhëtoi gjerësisht në malësitë e Veriut…

1 day ago

Këto janë disa nga motoçikletat më të shtrenjta Harley-Davidson të shitura ndonjëherë

Për më shumë se një shekull, motoçikletat Harley-Davidson janë bërë simbol i inxhinierisë amerikane, duke…

2 days ago

Një ndër Odisejat e Vocajve të Shalës së Mitrovicës

NJË NDËR ODISEJADAT E VOCAJVE TË SHALËS SË MITROVICËS Kumbaria Një oficer /major/serb, duke u…

2 days ago

Fshati Uglla – një vendbanim me rrënjë shqiptare në Peshter

Fshati Uglla, në komunën e Sjenicës, paraqet një nga vendbanimet e vjetra të Rrafshnaltës së…

2 days ago