“Dokumente jugosllave-ruse: Biseda Stalin-Kardel për shqiptarët, për Kosovën”

“Dokumentet e botuara nga fondet jugosllave dhe ruse mundësojnë një pamje jo vetëm të marrëdhënieve komplekse midis RSFJ-së dhe BRSS, por gjithashtu një pamje të shumë çështjeve të brendshme në Jugosllavi dhe planet e të Titos, veçanërisht fatin e Kosovës.

Transkriptimi i bisedave që ata patën me Stalin dhe Vyacheslav Molotov në Moskë më 19 prill 1947 – Edvard Kardelj, Stanoje Simiç dhe Vladimir Popoviç – tërheq vëmendje të veçantë në Koleksion. Takimi ishte kryesisht i përkushtuar në bashkëpunimin ekonomik, por në një moment Stalini tregoi interes për numrin e sllovenëve, serbëve, maqedonasve dhe malazezëve në Jugosllavi. Shqiptarët gjithashtu dolën në rendin e ditës:

Stalini: – E si po shkon me shqiptarët? Hoxha u ankua pak për këshilltarët tuaj politikë në ushtrinë e tyre, sikur po dobësonin disiplinën, apo jo? Kardelj: – Kjo është e re për ne. Ata nuk na thanë asgjë për këtë. Stalini: – Cila është origjina e shqiptarëve? Kardelj: – Ata janë pasardhës të ilirëve.

Stalini: – Mbaj mend që Tito më thoshte se kishin lidhje me baskët. Kardelj: – Po, ashtu është. Simic: – Sipas disa shenjave, shqiptarët duket se janë populli më i vjetër në Gadishullin Ballkanik. Me disa fjalë, mund të konkludohet se gjuha e tyre është më e vjetër se greqishtja. Ai shpjegoi se çfarë donte të thoshte fjala Afërditë në gjuhën shqipe dhe pohoi se fjala nuk do të thoshte asgjë në greqisht.

Stalini: – Këta njerëz duket se janë mjaft të prapambetur dhe primitivë. Popoviç: – Por ata janë shumë të guximshëm dhe besnikë. Stalini: – Po, ata mund të jenë besnikë si qentë, kjo është cilësia e primitivëve. Në vendin tonë, Chuvash ishin kaq besnikë. Carët rusë i morën ata si roje personale. Kardelj: – Ka akoma më shumë shqiptarë sesa serbë në territorin e Kosovës. Ne mendojmë më vonë, kur të lidhemi edhe më mirë me shqiptarët, t’u heqim atyre territoret.