<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

Mërgimtarët arbër nga Epoka Skënderbejane në dhe të huaj kanë lënë gjurmë të pashlyeshme për ta përkujtuar Atdheun e pushtuar

Nga Jahja Drancolli

Nga vargu shumë i gjatë i gjurmëve të pashlyeshme arbërore në dhe të huaj, të cilat mbajnë vulën e Epokës Skënderbejane, në postimin e mëposhtëm, do ta kisha veçuar rrasën e varrit (një pllakë mermeri) nga vitit 1531, dedikim ky i Pietro Bembos (poet i madh venedikas i Rilindjës europiane) kushtuar Leonik Nikollë Tomeut, e cila sot e gjithë ditën ruhet në Kishën e Shën Françeskut në Padova, në qendër të qytetit. Përballë kishës në fjalë është gjendur edhe shtëpia e burrit dituror arbër (In la contrada de S. Francesco in casa de M. Leonico Tomeo).
Përmbjatja e rrasës së varrit ruan pak rreshta në një gjuhë elegante latine që vetëm Pitro Bembo ka ditur në mënyrë të mrekullueshme të përmbledhë tërë aktivitetin, ndershmërinë dhe thjeshtësinë e jetës së mendimtarit Leonik Tomeo. E si përfundim të përshkrimit të tillë mbi rrasën e varrit, Bemboja dëshirojë posaçërisht të shënohen vargje në gjuhën greke, të shkruar derisa ishte gjallë vetë Leonik Tomeut.
Kush ishste Tomeo Leonik Nikollë (1456 -1531)?! Mësohet se i ati i tij ka lindur në Arbëri (“Nicolaus Tomaeus Epirota patre Venetiis genitus, aetatem a primis unguiculis omnem egit Patavii, quamobrem, prout occasio tulit, Epirotam se, Venetum, Patavnium, ex gente, ex natali solo, ex domicilio jactat”). Është shpërngulur nga Atdheu në kohën e sulmeve osmane dhe është vendosur në Venedik (shek. XV). Vitet e fëmijërisë së bashku më vëllezërit e tij i kaloi në lagunat venedikase dhe në Padova. Së pari kishte studjuar greqishtën në Padova, pastaj në Firence e Milano. Dy letra të shkruara me gjuhë greke dëshmojnë se Tomeu bashkë më vëllaun Bartolomeun (“orator e poeta”), vepruan në Roma e Firence gjatë viteve 1485-1488. Tomeu, i kishte mbaruar studimet në Universitetin e Padovës (1485), ku edhe u laurua për “in artibus” (“filozofi e mjekësi”). Shumë studiues mendojnë me të drejtë se origjina e familjës së Tomeut është nga zona bregdetare e Arbërisë, respektivisht nga Durrësi ose Shkodra. M. E. Cosenza, mbiemrin e Tomeut e shpjegon sipas malit të njohur Tomor (Tomarus), që është përmendur në Epir (Epirus). Leonik, ndërkaq është anagrama jo e plotë e emrit Nicolò-Nikollë. Në Venedik, siç duket Tomeu kishte edhe familjën.
Burimi: Rrasë varri kishtuar Leonik Nikollë Toemut në Chiesa di San Francesco Grande di Padova. Foto e realizuar nga unë në vitin 1987.

postbck postbck