<div id="reklama-170x600">
    <script type="text/javascript">
        window.ANConfig = window.ANConfig || {};
        window.ANConfig.placements = window.ANConfig.placements || [];

        window.ANConfig.placements.push({
            adUnitId: 'reklama-170x600',
            propertyId: '104390',
            placementId: '840783',
            data: {
            },
            onLoad: function (adUnitId) {
                console.log('1', adUnitId);
            },
            onFail: function (adUnitId) {
                console.log('0', adUnitId);
                //fallback code
            },
        });

        (function () {
            if (!document.getElementById('ap-js')) {
                var ver = new Date().toISOString().split(':')[0].replace(/\D/g,'');
                var apjs = document.createElement("script");
                apjs.type = "text/javascript";
                apjs.async = true;
                apjs.setAttribute('id', 'ap-js');
                apjs.src = "https://central.gjirafa.com/js/ap-gjanout.js?v=" + ver;
                document.head.append(apjs);
            }
        })();
     </script>
</div>

Stela e ushtarit ilir Bato nga Kaliqani i Istogut

Shkruan: Haxhi Mehmetaj

Nga ky mbishkrim kuptojmë që kemi të bëjmë më një monument varri të ushtarit më origjinë ilire Aurelius Bato, i cili kishte jetuar 30 vjet, 12 prej të cilave i kishte kaluar në shërbim ushtarak në njësitin e legjionin 7 Claudia. Monumentin të birit të tij të virtytshëm ia kishte ngritur i ati Aurelius Viator. Babë e bir bartin gentilicin perandorak romak Aurelius, ndërsa i biri sipas formulës onomastike tri gjymtyrësh ruan emrin ilir Bato në cilësinë e kognomenit. Nuk dihen shkaqet e vdekjes së ushtarit të ri. Stela i takon shek. III pas Krishtit.

Në fund të shek. XX gjatë rregullimit të rrugës së fshatit Kaliqan të Komunës së Istogut, në vendin Gjyshkokë, ishin gjetur dy fragmente të një monumenti mbi varrezor – stele dardane më mbishkrim latin, ndërsa në vitin 2017 në po të nijetin vend u gjetën edhe tri fragmente të tjera të cilat epin të plotë mbishkrimin e nekrologut të stelës, e cila ruhet në Muzeun e Shtëpisë së Kulturës së Istogut. Stela është punuar në gurë gëlqeror dhe ka këto dimensione: gjatësia 151cm, gjerësia 60cm dhe trashësia 25cm. Përbehet nga edikula, fusha mbishkrimore e profilizuar, korniza e zbukuruar me hardhi me kalavesh rrushi dhe fleta urthi. Në edikulë ruhet pjesërisht portreti, përkatësisht pjesë të veshjes së një burri. Mungon ena me dy vegje – kantari, qe zakonisht shoqëron stelat dardane të këtij tipi.

Më shkronja të madhësisë prej 4.7 deri në 5cm është shkruar mbishkrim në tetë rreshta: DM/AVR BATO/MILES LEG V(II)/CL VIXIT AN(nis)/ XXX MIL(it)/ANNIS XII A(ur)/VIATOR PATE(r)/FIL.PP/, dhe lexohet: Dis Manibus Aurelius Bato, miles legionis VII Flavie vixit annis XXX militavis annis XII. Aurelius Viator, pater filio pientissimo posuit. Ndërsa përkthehet : Maneve, hyjnive të nëndheshëm, Aurelius Bato, ushtar i Legjionit VII Claudia, i cili kishte jetuar 30 vjet dhe në ushtri kishte shërbyer 12 vjet. Aurelius Viator ia ngriti (monumentin) të birit më të virtytshëm.

Nga ky mbishkrim kuptojmë që kemi të bëjmë më një monument varri të ushtarit më origjinë ilire Aurelius Bato, i cili kishte jetuar 30 vjet, 12 prej të cilave i kishte kaluar në shërbim ushtarak në njësitin e legjionin 7.Claudia Monumentin të birit të tij të virtytshëm ia kishte ngritur i ati Aurelius Viator. Babë e bir bartin gentilicin perandorak romak Aurelius, ndërsa i biri sipas formulës onomastike tri gjymtyrësh ruan emrin ilir Bato në cilësinë e kognomenit. Ushtari kishte trashëguar të drejtën e Qytetarisë Romake nga i ati, me gjasë sipas ediktit perandorak të Karakalës, të viteve 211 – 217. Nuk dihen shkaqet e vdekjes së ushtarit të ri. Stela i takon shek. III pas Krishtit.

Stela e Kaliqanit

(foto dhe dizajni:Dukagjin Mehmetaj) /InforCulture.info

postbck postbck

Recent Posts

9 simptomat e kancerit që nuk duhet t’i injoroni

    Sëmundja famëkeqe e kancerit mund të shfaqet nga simptoma të cilat duken si të padëmshme,…

16 minutes ago

Nëse foshnja juaj ka bllokim të hundëve, ja çfarë duhet të bëni

  Bllokimi i hundëve është shumë i zakonshëm tek foshnjat, sidomos gjatë stinëve të ftohta…

4 days ago

IKSHPK njofton qytetarët për Hantavirusin: Sa jemi në rrezik?

    IKSHPK ka njoftuar qytetarët rreth rrezikut me infeksionin Hantavirus. Sipas IKSHPK rreziku vlerësohet…

4 days ago

​Dhjetë raste të fruthit në Kosovë, rritet interesimi për vaksinim të fëmijëve

    Nga 16 prill deri më 8 maj, në Kosovë janë konfirmuar dhjetë raste…

4 days ago

Shqipëria dhe Kosova, ndër vendet me përdorimin më të lartë të IA-së gjeneruese në Europë

Përdorimi i inteligjencës artificiale gjeneruese po përhapet me ritme të ndryshme në Europë, por Shqipëria…

5 days ago

1448 — Planet sekrete për shkatërrimin e Skënderbeut

Më 27 qershor 1448, Republika e Venedikut harton udhëzime sekrete për të dërguarin e saj…

5 days ago